Олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги ҳамда Мактабгача ва мактаб таълими вазирлигининг 2025 йил 6 октябрдаги 3515-1-сонли «Хорижий тиллар ва умумтаълим фанларини билиш даражасини белгиловчи миллий ва халқаро тан олинган сертификатлар рўйхатига ўзгартириш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида»ги қўшма қарорга кўра, олий таълим тизимига хорижий тил бўйича ишга қабул қилишда ҳамда шу тизмда фаолият юритаётган педагог ходимларга устама белгилашда қўлланиладиган хорижий тилларни билиш даражасини белгиловчи миллий ва халқаро сертификатлар рўйхати янгиланди.
| Т/р | Сертификат номи | Мувофиқлик даражалари | ||
| Common European Framework of Reference
(CEFR) шкаласи бўйича |
||||
| B2* | C1 | C2 | ||
| ИНГЛИЗ ТИЛИ | ||||
| 1. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 2. | Test of English as a Foreign Language — TOEFL iBT | 72 — 94 | 95 — 113 | 114 — 120 |
| 3. | Cambridge English Qualifications
|
B2
First (160-179)
|
C1
Advanced (180-199)
|
C2
Proficiency (200-230)
|
| 4. | International English Language Testing System — IELTS (Academic) | 5.5-6.5 | 7.0-8.0 | 8.5-9.0 |
| 5. | International Test of English
Proficiency iTEP Academic — Plus
|
B2
|
C1 | C2 |
| 6. | Aptis ESOL for Teachers
|
B2
|
C1
|
|
| 7. | Aptis ESOL Advanced
|
B2
|
C1 | C2 |
| ФРАНЦУЗ ТИЛИ | ||||
| 8. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 9. | Diplôme dʼEtudes en Langue Française (DELF) | B2 | ||
| 10. | Diplôme Approfondi de Langue Française (DALF) | С1 | C2 | |
| 11. | Test de Connaissance du Français (TCF) | B2 | C1 | C2 |
| НЕМИС ТИЛИ | ||||
| 12. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 13. | Goethe-Zertifikat | B2 | C1 | C2 |
| 14. | Test Deutsch als Fremdsprache
(Test DAF) |
TDN 3
(B2.1), TDN 4 (B2.2 — C1.1) |
TDN 5
(C1.2) |
|
| 15. | Deutsches Sprachdiplom
(DSD I, II) |
DSD II B2 | DSD II C1 | |
| ИСПАН ТИЛИ | ||||
| 16. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 17. | Diplomas de Español como Lengua Extranjera (DELE) | DELE
B2 |
DELE
C1 |
DELE
C2 |
| 18. | Servicio Internacional de Evaluación de la Lengua Española (SIELE) | B2 | C1 | C2 |
| ИТАЛЪЯН ТИЛИ | ||||
| 19. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| АРАБ ТИЛИ | ||||
| 20. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 21. | AT Tanal Al Arabi | B2 | C1 | C2 |
| ХИТОЙ ТИЛИ | ||||
| 22. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 23. | Hanyu Shuiping Kaoshi
(HSK) |
HSK
4 |
HSK
5 |
HSK
6 |
| ЯПОН ТИЛИ | ||||
| 24. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| КОРЕЙС ТИЛИ | ||||
| 25. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 26. | Test of Proficiency in Korean
(TOPIK II) |
Level 4
150 — 189 |
Level 5
190 — 229 |
Level 6
230 — 300 |
| ТУРК ТИЛИ | ||||
| 27. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 | |
| 28. | Türkçe Yeterlik Sınavı (TYS) | B2 | C1 | |
| ПУШТУ, ДАРИЙ, УРДУ, ҲИНДИЙ, УЙҒУР, ФОРС тиллари | ||||
| 29. | Чет тилини билиш даражасини аниқлаш бўйича миллий сертификат | B2 | C1 |
|
Асосий ўзгаришлар шундан иборатки, умумий ўрта, ўрта махсус ва профессионал таълим учун алоҳида, олий таълим тизими учун алоҳида рўйхат белгиланди.
Рўйхатдан Test of English as a Foreign Language (TOEFL iTP), TKT (Modul 1–3), Teaching English for Speakers of Other Languages (TESOL), Teaching English as a Foreign Language (TEFL), Teaching English as a Second Language (TESL) чиқиб кетган бўлса, International Test of English Proficiency iTEP Academic — Plus (B2–C2), Aptis ESOL for Teachers (B2–C1), Aptis ESOL Advanced (B2–C2) сертификатлари қўшилди. Cambridge Assessment English (FCE, CAE, CPE) сертификати номи Cambridge English Qualifications (B2–C2) га ўзгартирилди.
Эслатиб ўтамиз, олий таълим тизимида фаолият юритаётган педагог ходимларга устама белгилашда қўлланиладиган хорижий тилларни билиш даражасини баҳоловчи миллий ва халқаро тан олинган сертификатлар уларнинг машғулот олиб борувчи фанига мос бўлиши лозим.
Ушбу рўйхат фақат олий таълим тизимида фаолият кўрсатадиган кадрларга тегишли. Умумий ўрта, ўрта махсус, профессионал таълим тизимига хорижий тил бўйича ишга қабул қилишда ҳамда фаолиятюритаётган педагог ходимларга устама белгилашда қўлланиладиган хорижий тилларни билиш даражасини белгиловчи миллий ва халқаро сертификатлар рўйхати билан бу ерда танишишингиз мумкин.
