Жорий йилнинг 27 июнь куни Германиянинг маълумотларни ҳимоя қилиш бўйича кузатув органларидан бири Deep Seek иловаси фойдаланувчи маълумотларини ноқонуний равишда Хитойга юбораётганини айтиб, Google ҳамда Apple компанияларидан ушбу сунъий интеллект хизматини блоклаш масаласини кўриб чиқишни сўради. Бу ҳақда CNBC хабар берди.
Берлиннинг маълумотларни ҳимоя қилиш комиссари Майке Камп берган баёнотида Deep Seek томонидан Германия фойдаланувчиларининг маълумотларини Хитойга узатиш «ноқонуний» экани таъкидланган.
Deep Seek билан бевосита боғланиш имконияти ҳозирча мавжуд эмас. CNBC нашриёти Deep Seek нинг шахсий бўлимига мурожаат қилган.
Хитойнинг Deep Seek компанияси жорий йилда Нвидиаънинг нисбатан кам қувватли чипларидан фойдаланиб, рақобатчиларига қараганда анча арзонга тушадиган сунъий интеллект моделини яратганини эълон қилиб, катта шов-шув кўтарганди.
Компаниянинг глобал сунъий интеллект чатбот иловаси ҳам бор бўлиб, у миллионлаб марта юклаб олинган ва жиддий назорат остига тушган.
Мутахассисларнинг айтишича, Германия Deep Seek га қарши ишни давом эттирса, бу илова Европа Иттифоқи бўйлаб тақиқланишига олиб келиши мумкин.
«Бу воқеа Европа Иттифоқи бўйлаб тақиқка сабаб бўлиши эҳтимоли бор, чунки Германияда амал қиладиган қоидалар Европа Иттифоқи ва Буюк Британияда ҳам бир хил. Бироқ бунга эришишдан олдин бир нечта босқичларни ўтиш зарур,» — деди Stripps юридик фирмасининг сунъий интеллект ва маълумотлар бўйича мутахассиси, адвокат Метт Ҳолман CNBC га электрон почта орқали.
Германиянинг ДеэпСеэк билан муаммоси нимада?
«Deep Seek менинг идорамни Германия фойдаланувчилари маълумотлари Хитойда Европа Иттифоқи даражасидаги ҳимоя остида эканига ишонтира олмади. Хитой ҳукуматининг хитой компаниялари таъсир доирасидаги шахсий маълумотларга кенг кўламли кириш ҳуқуқи бор,» — деди Германия комиссари Камп, CNBC таржимасига кўра.
Европа Иттифоқининг Умумий маълумотларни ҳимоя қоидаси (GDPR) га кўра, компаниялар маълумотларни Европа ҳудудидан ташқарига чиқармаслиги керак. Агар у йўналган давлатда етарли даражада хавфсизлик чораси таъминланмаган бўлса, бу чоралар Европа даражасидаги GDPR талабларига мос бўлиши шартлигини билдирган.
Қисқача айтганда, Берлин маълумотларни ҳимоя қилиш комиссарининг ташвиши шундан иборатки, Deep Seek томонидан Хитойга юборилган Германия фойдаланувчиларининг маълумотларига Хитой ҳукуматининг кириш имконияти бўлиши мумкин.
Кейинги қадамлар қандай?
Берлин кузатув органи 27 июнь куни Apple ва Googleъни Deep Seek нинг даъво қилинаётган қонунбузарликлари тўғрисида хабардор қилганини ва ушбу АҚШ технология гигантларидан иловани ўз дўконларидан олиб ташлаш масаласини «ўз вақтида кўриб чиқишларини» кутаётганини билдирган.
Google ва Apple бу масалада қандай чоралар кўриши номаълум. CNBC иккала компанияга ҳам изоҳ олиш учун мурожаат қилган.
Stripps компаниясидан Ҳолманнинг таъкидлашича, Европа Иттифоқи бўйлаб тақиқ эҳтимоли бор, аммо бунга эришиш учун биринчи навбатда иттифоқдаги барча назорат органлари бунга мос қарор чиқармоғи керак.
«Агар Apple ва Google Deep Seek иловасини ўз иловалар дўконларидан олиб ташласа, бу амалда Европа Иттифоқи бўйлаб тақиқ билан баробар бўлади.
Deep Seek учун оқибатлар, табиийки, жуда кескин бўлиши мумкин. Германия фуқароларининг маълумотларига кириш имконияти чекланади. Тез орада, агар бошқа миллий назорат органлари ҳам шундай чораларни кўрса, бу Европа Иттифоқи ва эҳтимол Буюк Британия бозорларига ҳам тарқалиши мумкин.
Apple ва Google иловани ўчириб ташласа, Deep Seek ушбу бозорларни йўқотиши эҳтимолдан холи эмас,» — деган Метт Ҳолман.
Бу Deep Seek нинг Европада назорат органлари билан биринчи тўқнашуви эмас. Италия маълумотларни ҳимоя қилиш идоралари февраль ойида Deep Seek га мамлакатда ўз иловасини блоклашни буюрган эди. Шу билан бирга, Ирландия органлари январь ойида Deep Seek дан уларнинг маълумотларни қайта ишлаш тартиби ҳақида маълумот талаб қилган эди.
